Ölç
Elektrik, yakıt, taşıt, satın alma, ulaşım ve atık verileri tek bir sınır tanımı altında toplanır; her kalemin kaynağı ve varsayımı belgelenir.
Dijital Karbon İzleme ve Ölçeklenebilir Kampüs Projeksiyon Modeli — AKÜ Rektörlük Binası Pilot Uygulaması
Kurumsal karbon envanterleri çoğu zaman elle derlenen, bir kez yapılıp tekrarlanamayan çalışmalar olarak kalır. Afyon Kocatepe Üniversitesi Rektörlük Binası’nda yürütülecek bu pilot uygulama, faaliyet verisini kurumun idari ve mali kayıtlarından yapılandırılmış biçimde alıp ERP tabanlı bir hesaplama katmanında işleyerek envanteri tekrarlanabilir hâle getirir; elde edilen bina düzeyi göstergelerden, bina tipolojisini dikkate alan kampüs ölçekli bir projeksiyon modeli kurar.
Yaklaşım
Projenin kurgusu, DH Carbon'un çalışma yaklaşımının bir kamu kurumunda uygulanacak hâlidir.
Elektrik, yakıt, taşıt, satın alma, ulaşım ve atık verileri tek bir sınır tanımı altında toplanır; her kalemin kaynağı ve varsayımı belgelenir.
Veri, yapılandırılmış biçimde aktarılacak şekilde eşlenir. Hangi kaydın hangi emisyon kategorisini beslediği açık bir şema hâline getirilir.
Envanter, her yıl yeniden kurulması gereken bir proje olmaktan çıkar. Sonuçlar dönemsel olarak güncellenen kamuya açık bir panelde yayımlanır; bina düzeyi göstergeler kampüs geneline ölçeklenir.
Hesaplama sınırı
Kapsam 3'ün tamamı değil, veriyle desteklenebilen kategoriler hesaplanır. Sınırın dar ve açık olması, sonucun doğrulanabilirliğini artırır.
| Kapsam | İçerik | Veri kaynağı |
|---|---|---|
| 1 | Isıtma yakıtı, kurum taşıtları, soğutucu gaz dolumu | Yakıt alım ve bakım kayıtları |
| 2 | Satın alınan elektrik | Dönemsel fatura tüketimi (kWh) |
| 3 seçili | Satın alınan mal ve hizmetler, personel ulaşımı, atık | Taşınır işlem kayıtları, ulaşım anketi, sıfır atık kayıtları |
Yol haritası
Proje, Afyon Kocatepe Üniversitesi rektörlük koordinasyonunda derlenen tek form kapsamında YÖK'e iletildi.
Rektörlük Binası’na ait enerji, yakıt ve satın alma kayıtları derlenir; personel ulaşım anketi uygulanır.
Emisyon faktörleri belgelenir, yoğunluk göstergeleri (m² başına ve kişi başına tCO₂e) hesaplanır, veri eşleme şeması ve ölçekleme modeli kurulur.
Ön bulgular, ölçekleme modeli ve metodoloji rehberi sunulur.
Çıktılar
Rektörlük Binası için 2025 yılına ait, sınırları ve varsayımları belgelenmiş karbon envanteri.
İdari ve mali kayıtları emisyon kategorilerine bağlayan veri eşleme şeması ve hesaplama modülü.
Bina düzeyi göstergelerden kampüs geneli ve benzer nitelikteki idari hizmet binaları için projeksiyon. Laboratuvar ve atölye gibi özel kullanımlı yapılar ayrı katsayı çalışması gerektirir.
Sonuçların dönemsel olarak güncellenerek izlenebildiği çevrim içi gösterge paneli.
Diğer birimlerin ve kurumların uygulayabileceği, Türkçe ve İngilizce açık rehber.
Hakemli bir dergiye sunulmak üzere hazırlanacak makale.
Yürütücüler
Afyon Kocatepe Üniversitesi — Rektörlük Binası pilot alan, veri kaynağı ve uygulama ortamı olarak yer alır. Proje yürütücüsü Öğr. Gör. Dr. Hacer Arıol, ekipte Öğr. Gör. Turgay Taymaz ve Çevre Müh. Büşra Arıol yer alır.
DH Carbon Dijital Dönüşüm Teknolojileri — hesaplama metodolojisi, veri mimarisi ve raporlama altyapısı. Zafer Teknopark bünyesinde faaliyet gösteren teknoloji girişimi.
Yöntem, kamu kurumlarının yanı sıra eğitim kurumları, iş merkezleri, alışveriş merkezleri ve konaklama tesisleri gibi hizmet binalarına uyarlanabilir. Çok şubeli yapılarda ise tüm ağ için ölçeklenebilir bir raporlama altyapısına dönüşebilir.
İletişim
Mevcut kayıt sisteminizden ne kadarının kullanılabileceğini birlikte değerlendirelim.
İhtiyacınızı Konuşalım ↗